Er was een tijd dat dub poetry een volwaardig en druk beoefend genre beloofde te worden, de zoveelste tak aan de toch al zo vruchtbare reggaeboom. Na de classic albums van Linton Kwesi Johnson (aka. Poet & The Roots), Mutabaruka en de veel te vroeg gestorven (gestenigde!) Michael Smith verscheen er ook een verzamelplaat, 'Word, Sounds 'Ave Power', met jonge, nieuwe namen, ook al haalde geen van hen het niveau van dat illustere trio. LKJ teert sindsdien op zijn terecht verworven roem, Muta presenteert al decennialang een populaire talkshow op Irie FM. Nieuwe dubdichters hebben zich sinds de jaren 1980 nog nauwelijks gemeld, en het smalle vakje dub poetry is in mijn (vinyl)platenkast nooit meer uitgebreid.
In het cd-rek echter staat ook nog altijd 'Mental Assasin' te pronken, het tweede en volgens mij beste album (1995) van Yasus Afari. Rare naam vonden we dat destijds, waarom niet gewoon Tafari? Maar de man had wel een unieke plaat gemaakt. Terwijl de meeste dj's zich verloren in slackness en gun talk profileerde John Sinclair zich als de boze, verontwaardigde rastaman die onrecht aan de kaak stelde en historische inzichten probeerde te versterken, the half that's never been told. Hij deed dat op overwegend digitale riddims, en met een furieuze urgentie. In de beste nummers klinkt Yasus Afari even scherp en compromisloos als Mutabaruka, wiens stijl hij ook het dichtst benadert, zowel in zijn stemtimbre als in zijn patois en uitspraak.
Yasus Afari heeft in totaal een zevental albums en een paar dozijn singles op zijn naam staan, maar de eerlijkheid gebiedt mij te zeggen dat de meeste daarvan mij nooit ter ore zijn gekomen, los van een enkele tunes met zijn jeugdvriend Garnet Silk. Het vaakst stootte ik nog op Yasus' boek
'Overstanding Rastafari: Jamaica's Gift to the World' (2007), dat hem enige naam en faam bezorgde in literaire en socioculturele middens.
En nu is er dus dit nieuwe album, uitgebracht in eigen beheer, want welke platenfirma zou zich vandaag nog wagen aan dub poetry? Met de nadruk op dub dan nog, want in feite serveert Yasus Afari ons hier maar vijf nieuwe nummers, met bijhorende dub versions. Hij wist daarvoor wel een paar opmerkelijke gasten te strikken. Beres Hammond zingt mee (meer dan Yasus dicht zelfs) in 'Mama Africa We Love You', een strakke remake van de aloude I'm Still In Love With You riddim. In het gesproken refrein horen we een vrouwelijke tweede stem (de ons verder onbekende Mik), die flardgewijs terugkeert in de met echo's overladen dub.
'Golden Spoon Maroon', het titelnummer, drijft op de nyahbinghi-achtige Heart Of Love riddim, en heeft zeker in de 'Golden Dub' iets van de twee nyahbinghi-tunes van Bob Marley, 'Time Will Tell' en 'Rastaman Chant'. "We need you Maroon…", declameert Yasus Afari, een ode aan
het vrijgevochten volk van warriors en breadfruit (ook symbolisch). Opnieuw zijn er prettige backing vocals.
'Plain And Simple' verdrinkt net niet in de synthesizers, maar daar zit wel een heel aanstekelijk riedeltje tussen, dat in de dub nog wordt opgesmukt met veel speciale effecten. Ergens in de achtergrond weerklinkt ook de stem van een kind, in fijne harmonie met de staccato teachings van Yasus Afari. 'What A Sin Ting' is gebouwd rond een variant van de immer populaire Stalag riddim, dus in de dub terecht met de bas in de hoofdrol. Niemand minder dan Ini Kamoze mocht het nummer inzingen, waarna de dub poet ermee aan de slag ging.
De parel aan de kroon van dit album is 'Rise And Shine', coole rootsreggae met opnieuw een lang gezongen stuk, dit keer getekend Tonahope. Zijn schurende stemgeluid herinnert aan Philip Smart, maar de lyrics blijven hangen in versleten clichés als "China is for the Chinaman/England is for the Englishman". Yasus Aafari gewaagt van "500 years of blood, sweat and tears" (een halve eeuw geleden had Peter Tosh het nog over 400 jaar), en zet ons aan "to bun' down Babylon". Om af te sluiten met enkele pertinente vragen, zo eigen aan het genre van de dub poetry: "Who are you? Where are you going? Where have you gone right? Where have you gone wrong?"
Yasus Afari heeft opnieuw een album buiten categorie gemaakt, met niks of niemand te vergelijken. Mutabaruka en Bob Marley zijn hooguit mooie referenties. Ik zou zeggen: luister er zelf eens naar, love it or hate it, maar laat het zeker niet onopgemerkt passeren.
.Dl7BAwhJ_ZJXLLF.webp)
