R.I.P. Idren Natural: een veel te vroeg afscheid

Ook overleden dit weekend: de gevierde Belgische zanger Arno. Magere Hein is duidelijk bezig aan een line-up voor zijn festival in het dodenrijk, en hij komt de besten eerst halen. Want terwijl ik dit schrijf, zie ik dat ook Henny Vrienten niet meer onder ons is. Ik ben er meestal wat sceptisch over wanneer facebook verandert in een rouwregister. Mensen zijn collectief megafan van Arno en Doe Maar, ieders leven werd gedefinieerd door hun optredens en iedereen heeft vanalles met hen beleefd, getuige de vele selfies. Ik zie meer kopieergedrag dan sereniteit, maar misschien houd ik gewoon niet van social media.

Vandaag scroll ik door herinneringen aan Idren Natural, en heb ik mijn innerlijke cynicus de mond gesnoerd. Want één ding weet ik zeker: de Idren stond bekend voor zijn legendarisch positieve levensattitude. Daardoor voelden veel mensen zich goed bij hem. Al die selfies met soundmen en dublovers van over heel de wereld die in mijn feed opduiken tonen momenten van oprechte vriendschap en rasta verbroedering. Niemand zo irie als Natural. De enkele keren dat ik hem gesproken heb, viel het me op hoe zacht, vriendelijk en voorkomend hij was. Zijn rustige stem stelde je op je gemak. Je voelde je welkom bij hem, vertrouwd. Met zijn grijze baard en zestig levensjaren had hij iets van een lieve opa, maar dan wel een die zijn boodschap verspreidde via de soundsystem. Zijn naam zei het al: een Idren is een vriend, en Natural is de levenswijze waar hij voor stond. Idren Natural was een overtuigde rasta die enkel ital at, en een grote liefhebber van herbs, die hij adverteerde waar en wanneer hij maar kon.

Het moment dat ik de soundsystemcultuur ontdekte valt praktisch samen met de eerste keer dat ik Idren Natural aan het werk zag. Het was in Magasin 4 in Brussel, hij kwam er MC'en voor Soul Remedy Soundsystem. Hij had toen al een rijkelijk gevuld muzikaal leven achter de rug. Geboren in Leeds, liep hij al snel Mark Iration tegen het lijf. Ze leerden elkaar sounds bouwen, op zijn 15de was Natural al een soundman. Zijn eerste release moet op een plaat van Dread & Fred staan,'Highest Region'. Later speelde hij vaak samen met The UK Players, en uiteraard als InI Oneness met zijn kompaan Ras Iyah. Samen met diezelfde Ras Iyah zat hij in een groter collectief van UK-dubartiesten, Hands & Hearts. Noel Zebulon, Ironworks Dread en Reuben Addis stonden mee achter dit label. Forward Fever haalde enkele jaren geleden deze hele outfit naar België voor hun Dub Revolution sessies. Heel wat genialiteit bij elkaar dus. Releases op het Unitone label waar Reuben Addis mee achter zat zijn niet talrijk, maar wel enorm consistent in hun kwaliteit. En vergeet niet dat Natural zelf een begenadigd producer was van dikke dubplates, als 10 Strings Studio.

Maar terug naar de Magazin 4. Een van zijn grotere hits met producer Dub Creator, 'Red Lights', werd toen volop gespeeld door de dub sounds: "Red Lights. This is a warning!". Die eerste platen die ik van hem leerde kennen, zoals 'Roar Like A Lion', zijn anthem op het Unitone label, klonken militant en donker. Ik herinner me mijn verbazing, omdat ik me bij zijn militante chants niet zo'n kleine, ingetogen man had voorgesteld. Natural was altijd humble en straalde dat ook uit. Het had iets ontwapenend.

Later zag ik de documentaire 'Musically Mad', waarin hij vaak aan het woord kwam. Alleen al door deze docu denk ik dat Natural een grote rol heeft gespeeld in het verspreiden van Rastafari en culture in Europa. Hij was een wandelende UK dub-encyclopedie, heeft de begindagen van soundsystem meegemaakt en sprak met eerbied over de Solomonic sessions, waar mensen samenkwamen als in een kerk, om spirituele kracht te vinden in de muziek.



Het was niet de laatste keer dat Idren in België vertoefde. De chanter begon in 2004 aan een langdurige vriendschap met de Brugse Forward Fever crew. De klik met deze onvermoeibare roots promotors kwam er op een Irie Vibes afterparty met Jah Yabby's. Vele sessies met Forward Fever zouden volgen, in Belgische zalen en festivals, in de 18" Corner van Reggae Geel en natuurlijk op het toen nog piepkleine, vernieuwende Irie Vibes. Eén keer stond hij er ook samen met Ras Iyah, zijn Engelse bloedbroeder waarmee hij InI Oneness vormde.

Op die broederlijke viering van soundsystem dub, ontstonden connecties en vriendschappen voor het leven. Hij linkte er ook met Franse sounds, zoals Chalice en Agobun. Zij hebben enkel positieve herinneringen aan hun samenwerking. Ook bij de Limburgse sound Ionyouth was Idren een graag geziene gast.

Al snel begonnen deze voorvechters van de prille dubscène samen muziek te maken. Een tijdje hebben Natural, Jan Goyens van Ionyouth, Saimn-I, Ras Claude en Angelo Dello van Forward Fever, RasTov en muzikanten Sebastian en Mario samen opgetreden als de Dub Educators. Natural toonde Dello hoe je een riddim bouwt en hielp hem bij zijn eerste stappen in productie. Later voicete hij meerdere van Dello's producties en verscheen op drie Forward Fever releases - u herinnert zich wel de 2de cut op 'Rasta We Rasta', de deejay-cut 'Meditate' op 'Standing Firm', en 'Musical Order', zijn ode aan soundsystem culture. Het is maar een heel klein deeltje van de enorme output aan releases die Natural losliet op de wereld.

Doorheen de jaren reisde hij de wereld rond als een ware globetrotter en maakte releases met producers overal ter wereld. Een korte bloemlezing: onze eigen Jahmbassador ('Roots Revolution' op Jah Embassy), de Nederlanders Dub Creator en King Shiloh, de Amerikaan Ras Kush, uit de UK onder andere Jah Rej, Roots Hitek, Dubkasm, Munky Lee, Kai Dub, Humble Brother en Indica Dubs, de Italiaanse Mighty Prophet en Dubzoic, de Spaanse I David, de Zweedse Meditative Sounds en Jah Massive, de Franse Jideh High, de Japanse Mighty Massa… en waarschijnlijk vergeet ik er nog heel wat, die ik niet meteen terugvind in Naturals indrukwekkende discografie.

Zijn zangstijl was militant en toch zacht. Soms wat monotoon en lichtjes off-key, maar dat hoorde bij zijn parlando manier van zingen. En hij was een uitstekende lyricist: een green herb advocate en Rastafari promotor. Bovenal verstond hij de kunst om dingen heel eenvoudig uit te leggen. "Yes, everyone has the right to live and be free. All humans are born free. And equal in dignity. No one should be held in slavery. No one should be held in slavery.", klinkt het op het showcase album 'Everyone', een samenwerking met zijn goede vriend Ras Muffet.

"You've got to know ABC you've got to count one to ten. Send them to Zion school once again.", zingt hij even verder in "Those Glasses", over de bril waarmee Babylon je naar de wereld leert kijken. "North south east and west, tell them Rasta all over. North, south, east and west, Rasta trodding all over.". Natural's vele reizen brachten hem onder andere naar België, Frankrijk, Nederland, Duitsland, Japan, Mexico en natuurlijk Ethiopië, waar hij spiritueel ging bijtanken in Shashamane. Ras Claude van Forward Fever vergezelde hem op één van die reizen. Claude herinnert zich de reasonings tot diep in de nacht, Natural nam de tijd voor je. Een onvergetelijke reis langs Gerji, Bahardar en the river Nile. Natural vierde zijn vijftigste verjaardag in Ethiopië.

Eén keer heb ik het genoegen gehad Idren Natural met Ras Muffet op onze soundsystem te mogen ontvangen, op Parknacht in Turnhout. Ik herinner me wat een tomeloze energie hij toen had, en hoe goed hij toastend op de beat zat. Muffet en Natural hadden een goede link omdat ze beiden in Bristol woonden, twee toptalenten bij elkaar opgeteld leverde magie op. We hadden het gevoel gezegend te worden met positiviteit. Aanrader: check zeker het dubalbum dat de tandem Muffet/Natural enkele jaren geleden opnam in de Roots Injection Studio. Bent u een complete Natural-leek? Haast u naar YouTube en luister naar anthems zoals 'Farover', 'Over The Waters' en 'Roar Like A Lion'.

Met Natural verliest de dubscene een icoon. Hij kende letterlijk iedereen, was connected met sounds en artiesten wereldwijd. Veel mensen uit de scene werden door hem aan elkaar gelinkt. Natural heeft ontegensprekelijk een grote rol gespeeld in de internationalisering van de UK-dub soundsystem style. Overal waar hij kwam, plantte hij een zaadje van teachings of His Majesty. En bovenal verliezen we iemand die zacht, vriendelijk en open in de wereld stond. En met die attitude steeds weer nieuwe positiviteit genereerde. Hij was een inspiratie voor zovelen. De leegte die hij achterlaat, is enorm. Zoveel draden doorgesneden.

Volgens een Facebookpost van vrienden van de Idren, is Idren Natural zondag 24 april vredig heengegaan. En dat stemt deze reporter, samen met zovelen, bijzonder droevig.

The sun was shining through his window - the birds were singing…
Like he sang to us and brought light into our lives. 
Jah bless his soul to the highest region.

Foto's: © Forward Fever