Buju Banton - Upside Down 2020 (Gargamel/Roc Nation/Universal)

De popreggae van 'Memories', featuring John Legend, klinkt ons in elk geval te soft, ook de georkestreerde ragga breaks. 'Cherry pie', een niemendalletje met Pharrell Williams, is doordrongen van autotune vocals. Dat geldt ook voor 'Call me', een duet met Steflon Don, in eigentijdse hip-hop dancehall style. De beats van 'Beat Them Bad' werden overgearrangeerd, de countryrock (!) van 'Buried Alive' (over zijn tienjarige verblijf in de gevangenis) zou niet misstaan op een plaat van Willie Nelson. Van 'Lovely state of mind' onthouden we vooral de saxofoon van Dean Fraser. 'The World Is Changing' wordt gedragen door de Marley-sound uit het eerste decennium van deze eeuw, maar dan nog orkestraler en overambitieus. Net zoals de lyrics trouwens. 'Good time girl': flauwe swing-reggae. 'Lamb Of God', de opener van het album: pure gospel, typisch Jamaicaans, typisch Buju, maar wij zouden ermee afsluiten.

Al die verschillende ritmes en klanken reflecteren de veelheid aan producers die Buju Banton voor deze ambitieuze release heeft aangesproken: Donovan Germain, Shane Brown, Jazzwad, Dave Kelly, Steven Marsden, Jermaine Reid, Bobby Dixon, The Neptunes…

Verscheidenheid is een groot goed maar de vraag is of Buju niet tussen wal en schip dreigt te vallen, zoals wel meer Jamaicaanse artiesten is overkomen toen ze een groter publiek probeerden te bereiken. Anderzijds: wie koopt er nog volledige albums, of beluistert ze op Spotify?

Ik weet welke tracks ik zou downloaden of regelmatig streamen. 'Yes Mi Friend' natuurlijk, een prachtige uitvoering van Bob Marley's 'Duppy conqueror', met zoonlief Stephen in een gastrol. 'Blessed' is vintage Buju, met die spooky minimalistische dancehall beat. Hij rapt als vanouds even energiek als melodieus over de mentale strijd die hij de voorbije tien jaar heeft gevoerd. In het gelijkaardige 'Trust', opgesmukt met veel special effects, rekent hij af met haters, verraders en backstabbers: "So called friends will sell you out…". Buju zingt in een ander register, met een andere stem, maar blijft onmiskenbaar Buju.

En dan is het riddim time. 'Appreciated' ontspringt uit een versnelde version van 'Firehouse Rock' (Wailing Souls). 'Moonlight Love' is een heerlijke ska met een herkenbaar blazerspatroon van de black freedom-classic 'Is It Because I'm Black' (Ken Boothe, Heptones, origineel van Syl Johnson). 'Cheated', Buju op zijn best, herinnert ons aan de stokoude original 'Tom Drunk' van Hopeton Lewis, en nog meer van U-Roy. 'Steppa' drijft op de even antieke Shank-I-Sheck-melodie van Baba Brooks, zo populair in het begin van de jaren '80.

De laatste vier tracks zijn een statement. '400 Years' is geen cover van Peter Tosh maar behandelt uiteraard hetzelfde thema. Black Lives Matter is altijd al een prominent thema geweest in de reggae, ook voor Buju, hier op een volrijpe nyahbinghi riddim. 'Rising Up' reikt de handen uit naar 'Hills And Valleys', zijn epische roots tune uit 1998, inclusief de engelachtige backing vocals. Buju heeft het over opstanden en revoluties wereldwijd in tijden van armoede en onrechtvaardigheid. Voor velen is er no escape plan, fighting for survival. Met bescheiden dubje, het enige op de plaat. 'Helping Hand' combineert een kabbelend Afrikaans ritme met een tekst die bolstaat van compassie en hulpvaardigheid: "It's never too late to show someone that you care.". Het is een van de vele nummers op dit album die groeien bij elke beluistering. 'Unity' gaat helemaal de Afrikaanse (en licht-Braziliaanse) toer op, met twinkelende gitaartjes en majestueuze blazers. Het is het waardige slotakkoord van een release die misschien wel de helft minder nummers had kunnen hebben maar dan ook een stuk minder gevarieerd zou zijn. Wij gunnen Buju alleszins zijn excursies naar andere sounds en stijlen, kenmerkend voor de allergrootsten.