Akae Beka verovert De Melkweg

Geen enkele band geeft mij zo vaak en zo langdurig kippenvel als Akae Beka, in het verleden Midnite. Vanaf de eerste maat doordringt de muziek mijn lijf en leden, en verruimt ze de geest, om daar plaats te maken voor de woorden van wijsheid die Vaughn Benjamin ons komt brengen. Het is roots maar niet zoals we roots kennen. Midnite is erin geslaagd om een heel nieuwe sound te creëren, even uniek, bijzonder en herkenbaar als Studio One, Wackies of Mad Professor. Het is een stijl die ook live perfect overeind blijft, diep, ingetogen en meeslepend, veel subtieler dan je op het eerste gehoor zou denken. We kennen de muzikanten van Akae Beka van Midnite: de onverstoorbare ritmesectie Sly Molina-Curet (drums) en Ras L (bas), de fijngevoelige chops van Kenny Byron (ritmegitaar), de licht sprankelende toetsen van Suren Fenton, en uiteraard de virtuoze licks en akkoorden van meester-gitarist Edmund Fieulleteau, op zich fascinerend genoeg om een hele avond naar te kijken.

De enige man die we missen, is Ron Benjamin, niet zozeer als bassist dan wel als freewheelende backingvocalist, die de lyrics van zijn broer altijd mooie accenten meegaf. Hun wegen scheidden zich begin 2015: "…due to a life changing medical emergency, convictions, and revelations…", aldus de officiële biografie. Ik mis ook de stralende lach van Ron, immer goed gezind en Vaughn's grootste fan, de enige muzikant die al eens een gek danspasje zette. 

Meer dan ooit gaat de aandacht daardoor naar Vaughn Benjamin zelf, altijd al de centrale figuur van Midnite, nu nog nadrukkelijker de sjamaan die iedereen in de ban houdt. Bijna schuchter verschijnt hij op het podium, gekleed in een breed hangende deinen jas, even cool als sjofel (en een welgekomen bescherming tegen de koude lucht die naar beneden wordt geblazen), en op het hoofd, over de muts met de verborgen weelde aan dreadlocks, een grote zwarte hoed. Zijn scherpe blik peilt de zaal en het publiek, en dan begint hij te zingen, te chanten, te preken, te vertellen, te reasonen, te orakelen. Geen echte stream of consciousness, hoewel de teksten dat ooit wel moeten geweest zijn, maar ook geen letterlijke weergave van de studio-opnames. Dat kon ik in De Melkweg ter plekke checken want achter mij stond een man die haast alle Midnite-tunes letterlijk meezong. Ik heb hem daarvoor zelfs gefeliciteerd want ik hoorde dat hij die complexe teksten ook begreep, en dat is zeker niet evident. Benjamin verbindt de kosmogonie (het verhaal van het ontstaan der dingen) van Rastafari, de bijbel en de apocriefe geschriften met diepgaande inzichten uit wetenschap en filosofie (Epicurus, misschien wel mijn favoriete wijsgeer), actuele en historische beschouwingen en een heldere spiritualiteit. Een oude ziel die zijn licht werpt over de nieuwe tijd. Kennis en mystiek bij elkaar gebracht in een niet aflatende stroom van woorden, zinnen en verhalen.

Voor de rest zegt Vaughn Benjamin geen woord. Geen begroeting, geen titels, geen uitleg. Heel af en toe lacht hij zijn tanden bloot, schijnbaar kinderlijk verrast over de reacties uit het publiek, dat hem vervolgens nog meer in het hart sluit. Deze mensen komen niet om uit hun dak te gaan, om te springen of te hossen, maar om zich te laten meedrijven op de flow van Akae Beka. Bijna iedereen blijft het hele optreden op dezelfde plaats staan, weinigen voelen de behoefte om naar de bar of de rokersruimte te gaan. Wel nieuw is dat enkele klassiekers van Midnite luidkeels worden meegezongen, of toch de refreinen van 'Begin your day', 'Meditation', 'Late Night Ghetto', 'Live The Life You Love', 'Jah Ovah' en 'Mongst I', de afsluiter. Het heeft lang geduurd voor er lyrics van Midnite op het internet te vinden waren, omdat Vaughn zijn teksten nooit uitschrijft en ze zelf ook liever niet verdeelt. "Ik wil dat je er opnieuw naar luistert," heeft hij ooit tegen mij gezegd: "en nog eens, en nog eens. Geleidelijk zul je de teksten begrijpen en doorgronden." Ik kan u na 18 jaar onvoorwaardelijk fan zijn verzekeren dat het inderdaad de beste manier blijft om de nummers van Midnite en Akae Beka te ontdekken. En zo had de man achter mij ze ook geleerd, zei hij. Er staan intussen een hoop teksten van Midnite online maar die zijn genoteerd door fans, en er staan wel eens fouten in.

Ik zou nog een nieuwigheid vergeten maar die beviel ons dan ook iets minder. Akae Beka speelde in De Melkweg "amper" 100 minuten, een groot verschil met de 3,5 uur die we Midnite ooit zagen performen in Antwerpen. De meeste nummers duurden niet langer dan vijf minuten, zeker de "hits" niet, die Vaughn nog abrupter afbrak dan we van hem gewend zijn. Boom! Vlak voor de laatste tune poseerde hij even met een vrouw op de eerste rij en maakte bijna onopgemerkt een dubbel gebaar: nog 1 nummer en dan ben ik weg. En zo ging het ook, na 'Mongst I'. Even onopvallend als hij verschenen was, verdween hij van het podium, om niet meer terug te keren. Midnite heeft ook nooit bisnummers gegeven. Waarom zou Akae Beka dat doen?

Akae Beka staat op 15 mei in de VK te Brussel (support Jah Shakespear) en daarvoor nog enkele keren in Nederland.