Waarom moet Rohan Lee terug naar Jamaica?

Nee, Rohan Lee woont nog geen 17 jaar in België zoals her en der gesuggereerd wordt. De eerste vier jaar (1998 - 2001) was hij hier telkens drie maanden en pas sinds 2007 verblijft hij permanent in dit land. Maar zijn muziek is nooit weggeweest en Rohan heeft hier in al die jaren zoveel vrienden gemaakt dat hij een van ons is geworden, een rastaman in Beljam.

Het is nochtans niet altijd peis en vree geweest. Toen Rohan mij in 2001 onverwacht de rug toekeerde (lees het volledige verhaal hier) waren sommige mensen zo ontgoocheld dat ze mij de schuld gaven en zelfs een lastercampagne begonnen. Ik neem het hen niet kwalijk, zij wisten niet beter, maar het was voor mij wel een brutale reality check. Rohan Lee was voor mij de verpersoonlijking van rastafari livity, peace and love, de ideale rastaman. Dat is hij voor veel mensen ongetwijfeld nog steeds maar niemand is perfect (zeker ik niet als 'manager'), en ik weet sindsdien dat geen enkele vriendschap heilig of onaantastbaar is. En ook dat mensen die je de ene dag nog liefhebben en ophemelen de volgende dag een mes in je rug kunnen steken.

Persoonlijke problemen hebben toen een einde gemaakt aan de prille carrière van Rohan, die sindsdien (laten we eerlijk zijn) ook geen verlengstuk meer heeft gekregen. Af en toe treedt hij nog op, soms op sound, soms met een band, maar zo goed als weleer is het nooit meer geweest, en dat weet hij zelf ook. Maar in de Beljam reggae community, met name in Oost-Vlaanderen, is hij altijd een geliefde figuur gebleven. Zijn jamsessies met Ras Feel, Erick Judah en andere veteranen riepen herinneringen op aan zijn tijd in Rockfort, Kingston. Ook daar was hij de veelzijdige, getalenteerde spil van een groepje vrienden die graag muziek maakten en zich door Rohan Lee maar al te graag op sleeptouw lieten nemen. Ik denk dat dat ook de biotoop is die Rohan het best ligt.

Net zomin als ik ooit zijn professionele agent of manager had kunnen zijn, zo was hij niet voorbestemd om een echte ster te worden. Hoewel hij daar bijna alles voor in huis had: ijzersterke songs, het charisma van de true born rastaman, zelfs het uiterlijk van Bob Marley (met een oosterse twist), en bovenal de sympathie van het publiek. Zowat iedereen die Rohan persoonlijk ontmoet, wordt ingenomen door zijn charme en liefde. Kinderen zijn dol op hem. Mijn eigen dochter was ook boos toen hij in 2001 plots uit ons leven verdween, nadat ze samen zoveel mooie uren hadden doorgebracht.

Maar rastamannen kunnen ook koppigaards zijn, en plots onverklaarbaar boos worden, vanuit hun eigenzinnige visie op de wereld en het leven. Mannen en vrouwen gaan in Jamaica ook heel anders met elkaar om dan hier. Wij noemen dat ontrouw of overspeligheid, zij gewoon seks. Wie Rohan een beetje kent, weet dat niets menselijks hem vreemd is, en dat zijn Jamaicaanse inborst de 'inburgering' niet altijd even gemakkelijk maakt. Van mij mag Rohan Lee blijven. Van mij mag iedereen blijven. Ik vind het hallucinant dat wij in 2015 mensen in gesloten instellingen plaatsen, zeg maar gevangenissen, omdat ze niet het juiste papier op zak hebben of de juiste nationaliteit hebben.

Rohan had een tijdelijke verblijfsvergunning, in afwachting van een samenlevingscontract, maar dat werd eenzijdig verbroken. Sindsdien is hij "illegaal" op Belgische bodem. Een politiecontrole in een café in Beveren werd hem algauw fataal: na een nachtje in de cel werd Rohan Lee overgebracht naar het asielcentrum in Merksplas. Vandaag (1 september) zou hij gedeporteerd worden naar Jamaica maar er is een kleine kans dat zijn vertrek wordt uitgesteld, afhankelijk van een laattijdig beroep en een eventuele weigering om op het vliegtuig te stappen. En dat allemaal omdat hij niet het juiste papiertje op zak heeft. Je kunt je afvragen waarom Rohan zijn papierwerk al niet veel eerder in orde heeft gebracht. Waarom hij zo lang getreuzeld heeft om een volwaardig bestaan op te bouwen in dit land, en echt werk te maken van zijn carrière.

Maar die keuzes heeft hij zelf gemaakt, en het aantal handtekeningen dat in enkele dagen voor hem is verzameld, bewijst dat Rohan een hoop mensen blij en gelukkig heeft gemaakt, als zanger, als muzikant, als vriend en zelfs bij een kortstondige ontmoeting. Dat zou op zich reden genoeg moeten zijn om hem een verblijfsvergunning te gunnen. Als hij op 1 september niet vertrekt, zou Rohan Lee misschien nog in beroep kunnen gaan en iets forceren. Maar ik vrees dat hij zijn lot niet meer kan ontlopen, en uiteindelijk moet hij ook niet naar Irak en Afghanistan maar naar Jamaica, een eiland waar we allemaal maar al te graag vertoeven of zouden willen zijn. Overigens is Rohan Lee geen 56 jaar oud, zoals in Gazet van Antwerpen staat, maar 48. In elk geval nog tijd genoeg om iets van het leven te maken dus. Jah know.