Vybz Kartel - Kartel Forever: Trilogy (Tad's Record)

Dancehall's enfant terrible Vybz Kartel zit nu alweer twee jaar achter de tralies, maar wil intussen zijn fans niet verwaarlozen. De 'World Boss' kwam nog niet zo lang geleden uit met 'The Voice Of The Jamaican Ghetto: Incarcerated But Not Silenced' en nu is het alweer tijd voor een volgend album, 'Kartel Forever: Trilogy'. Het gaat om een collectie van niet eerder uitgebrachte singles in combinatie met een aantal van 's mans grootste hits van de afgelopen jaren, goed voor een totaal van 60 tracks, gespreid over 3 CD's. Gezien het gewaagde karakter van Kartel's oeuvre wordt er van de meeste songs naast de originele versie ook een "clean version" voorzien. Op dit album vind je echter alle songs "raw", in de originele expliciete versie dus. Deze trilogie valt dus zeker onder de noemer "adult entertainment", en termen zoals "ondeugend" of "pikant" zijn niet adequaat om de hardcore teksten van Mr Kartel te omschrijven. Die mens zegt nu eenmaal graag waar het op staat en zijn ongecensureerde vuilbekkerij zal zelfs de niet conservatieve of preutse muziekluisteraar aan het blozen brengen.

Als je de trilogie in haar geheel bekijkt, merk je wel dat ze niet echt up-to-date is met de meest recente ontwikkelingen binnen de internationale dancehall scene. Het tijdperk van de overdreven gewelddadige en vrouwonvriendelijke teksten lijkt over zijn hoogtepunt en de meeste artiesten komen hier dan ook van terug. Dat gaat dus niet op voor dit album, omdat het een collectie is van eerder opgenomen tracks. Men zou kunnen denken dat Adidja Palmer door zijn langdurige verblijf in de gevangenis gewoon niet meer mee is met de dancehall scene, maar zijn vorige album, met bijbehorend boek, bewees het tegendeel. Ergens is deze trilogie dan ook een beetje vreemd en moeilijk te plaatsen. Waar 'Adi Teacha' in zijn vorige album vol scherpe maatschappijkritische commentaren nog dweepte met de grote denkers van de Black Power-beweging, brengt hij nu even vrolijk een hit als 'Cake Soap' opnieuw uit, over "skin bleaching" (het bleken van de huid d.m.v. bepaalde bijtende producten waaraan de man zijn ietwat spookachtige gelaatskleur te danken heeft).

'Kartel Forever' bevat een aantal absolute monsterhits zoals de dansersfavoriet 'Why Pree' (World Boss), het uitdagende 'Bike Back' (Ducati Batty) en het onweerstaanbare 'Summer Time', onbetwistbaar één van dé zomerhits van 2011. Ook een absoluut hoogtepunt is de zeer stoute track 'Freaky Gal Pt. 3', die ondanks zijn hardcore lyrics toch ook iets fragiels heeft en dus een absolute must is voor een complete slaapkamersountrack. Interessant weetje: Kartel is een van de artiesten die met dit soort nummers heeft bijgedragen aan het doorbreken van het taboe rond orale seks binnen de Jamaicaanse dancehallcultuur.

Buiten de hierboven aangehaalde hits bevat het album ook een heel aantal minder geslaagde nummers. Het meest voorkomende thema is, zoals verwacht, slackness. Jammer genoeg klinken sommige tracks ongeïnspireerd en vlak. Adidja Palmer staat bekend om zijn innovatieve teksten (denk bijvoorbeeld aan het hilarisch-erotische 'Ramping Shop'), maar als je altijd blijft variëren op hetzelfde thema, wordt het natuurlijk steeds moeilijker om origineel uit de hoek te komen. De expliciete tunes op dit album vloeien dan ook wat in elkaar over en vaak komen dezelfde zinsconstructies en metaforen terug, zodat de 'World Boss' in een soort van routine vervalt. En als er nu één plek is waar variatie cruciaal is, dan is het toch wel de slaapkamer. In plaats van zich toe te leggen op creatieve methoden om ons alle hoeken van de kamer te laten zien, valt Kartel echter telkens opnieuw terug op hetzelfde standje, wat al snel gaat vervelen.

Maar genoeg met de dirty talk nu, want 'Kartel Forever' bevat ook nog een aantal andere thema's. Met dit album krijgen we ook een duidelijker beeld van de persona van Vybz Kartel. Dat gaat van nummers waarin Adi zijn uiterlijk verantwoordt ('Cake Soap', 'Colouring Book', 'Straight Jeans & Fitted') tot een terugblik op zijn schoolcarrière (in 'School' vernemen we dat de Bos steevast 98% op zijn rapport haalde). Ook het Gaza-thema komt regelmatig aan bod, met bijbehorende scheldtirades. Moeten we dit beschouwen als een opschepperig staaltje van macho bravado? Een zelfzeker vertoon van een enorme hoeveelheid "swag"? Of een uiting van het typisch traditioneel Afrikaanse genre van het zelflofdicht? Oordeelt u vooral zelf! Op de derde CD staan ook nog een aantal conscious tunes die de sufferers in het getto een hart onder de riem willen steken zoals 'Repatriation', 'Thank You Jah' en 'Jah Love We'. Het niveau van disc 3 ligt ver boven dat van disc 1 en leunt meer aan bij zijn vorige album. Hier merk je dan weer duidelijk dat de Gaza-goeroe wel degelijk over een grote dosis schrijftalent en toastcapaciteiten beschikt.