Wadisda? De uitstekende nieuwe plaat van Wahwahsda!

'Vraag: wawasda? Antwoord: een groepje met potentie, veel goede wil en genoeg inhoud om het selecte gezelschap van waardige Belgische reggae bands te vervoegen.'

Met die woorden sloten wij in mei 2009 de review af van een concert van Ky-Mani (Marley) in de Vooruit, Gent. De hoofdact viel wat tegen die avond maar het voorprogramma had ons zeer gecharmeerd. Wahwahsda had een paar maanden daarvoor al de frisse cd 'Shiva Regal' uitgebracht (in eigen beheer) en het was goed om te zien dat de band ook live overeind bleef. Niet vanzelfsprekend, met die unieke combinatie van reggae, hiphop, Engelstalige rockzang en Vlaamse rap. Maar de mix werkte, en de groep is er sindsdien alleen maar op vooruit gegaan, ondanks enkele ingrijpende personeelswissels. Van de oorspronkelijke bezetting blijven vandaag alleen nog de oprichters over: zanger Wouter 'Spiritually Wally' Immers en rapper Peter 'Sput' Govaerts.

In mei 2011 won Wahwahsda op overtuigende wijze de Benelux-poule van de European Reggae Contest in Maastricht. De muzikanten maakten indruk met een warme, rijke sound. We hoorden volwaardige songs, half gezongen, half gerapt, soms freestyle. De hoofdprijs beloofde een waarachtige carrièreboost, met professionele begeleiding, studiotijd en een reeks concerten in zalen en op festivals. Het nieuwe album 'Radio Rum' is het tastbare resultaat van die boost, ook al zijn niet alle beloften van de ERC 100% waargemaakt.

'Maar we zijn de organisatie hoe dan ook heel dankbaar,' zegt Sput. 'Zonder de ERC hadden we nooit gestaan waar we nu staan. We hebben in Barcelona kunnen spelen, een paar keer in Nederland, op het hoofdpodium van Dour… En we hebben Menno Van der Gaag leren kennen, van Not Easy At All productions (ook engineer/producer van recente albums van Apple Gabriel, Earl 16 en Chezidek, red.). Hij heeft het album gemixt, free of charge!, en dat hoor je. Die cd van Apple Gabriel heeft wel een maand in mijn speler gezeten, zo goed vond ik hem. Ik had er dus alle vertrouwen in dat hij ook voor ons goed werk zou leveren, en dat is eruit gekomen. Wij zijn Menno heel dankbaar.'

Wahwahsda is niet alleen de eerste band die Vlaamse rap linkt met reggae maar ook met Engelstalige zang. Rockzang om precies te zijn, want zo'n stem heeft Spiritually Wally. Ooit coverde hij met verve Captain Beefheart en Kurt Cobain, en in het repetitielokaal mag hij de gitaarversterkers af en toe nog graag helemaal opengooien. Maar zijn stem leent zich dus ook uitstekend voor de reggae van Wahwahsda, en doet wat denken aan de vocals van het Amerikaanse SOJA. En Wally blijkt ook een prima songschrijver, zeker in connectie met Sput en de rest van de band. Sterke melodieën en arrangementen, volrijpe sound, organisch samenspel: je hoort dat Wahwahsda niet langer het hobbyproject is van twee jeugdvrienden. Hier staat een echte, hechte groep, zowel in de reggae als in de hiphop een uitzonderlijk gegeven.

'Iedereen werkt ook mee aan de nummers,' bevestigt Sput, 'al dan niet met zijn eigen stem of instrument. Wij functioneren inderdaad als een groep, zeker in de nieuwe bezetting. Vroeger waren we met acht, nu nog met vijf, en de puzzelstukken vallen veel beter in elkaar.' 'In dat proces heeft onze nieuwe drummer een belangrijke rol gespeeld. In de reggae bepaalt de drummer de strakheid van de muziek, zeker in de studio. Pieterjan Vranckx heeft alle tracks van de cd in één keer ingespeeld op clicktrack, zonder andere instrumenten. Dan weet je dat hij goed is. Een klassiek geschoolde muzikant, de paukenist van de Antwerpse filharmonie. Wij hadden zo iemand nodig. Als iets niet goed is, zal Wouter het wel horen maar hij zal het niet snel zeggen. De reggaementaliteit, laat maar waaien. Pieterjan zegt wel wat we fout doen, met respect maar klaar en duidelijk. En wij aanvaarden dat, omdat we weten dat we er beter van worden.'

Def P & andere poëzie

Sput (32) is  geboren en getogen in Edegem. 'Het Antwerps heb ik later opgepikt, tegen de zin van mijn ouders. In welke 'taal' ik rap, hangt af van mijn stemming en de plaats waar we spelen. In Nederland praat ik iets beschaafder, om verstaanbaar te zijn, in Antwerpen wat platter. Je kunt in de Antwerpse hiphopkringen trouwens niet aankomen met ABN.' Maar het was wel een Nederlander die Sput de oren opende voor rap in de moerstaal. 'Midden jaren '90 hoorde ik voor het eerst Def P van Osdorp Posse.  Hij zei dingen die niemand wilde horen, en hij deed dat in zijn eigen spreektaal. Ik kende de teksten letterlijk uit het hoofd, en ik besefte dat je de dingen als rapper veel beter verwoorden kunt in je moedertaal dan in het Engels. Je weet wat kan en niet kan, ook al is het niet noodzakelijk correct. Als je in een andere taal met woorden gaat spelen, zeg je algauw stommiteiten. Def P was ook de eerste rapper die ik zag freestylen in het Nederlands, iets wat ik pas jaren later zou aandurven.' 'Ik heb mijn eigen stijl moeten zoeken. In het begin was ik zeker nog geen goede rapper. Ik had nog geen goede flow. Vandaag is taal een passie voor mij. Ik beleef nu evenveel plezier aan het schrijven van een gedicht of een speech als van een nieuwe rap. Ik vind het nu even belangrijk wat er gezegd wordt als hoe het gezegd wordt.'

Peter Govaerts geeft af en toe workshops en weet nu dat je kinderen en jongeren wel degelijk warm kunt maken voor taal. 'Maar je moet het er wel uithalen, en stimuleren. In mijn tijd was taal ook niet cool maar via de hiphop is het dat voor mij wel geworden. Rap is een vorm van poëzie. Het enige verschil is dat je in 'echte' dichtkunst nog meer schrapt. Elk woord is van belang. Als rapper moet je liefst zoveel mogelijk tekst hebben. Soms voeg je zelfs woorden of lettergrepen toe, omdat het beter klinkt of samenvalt met de beat. In een gedicht doe je net het tegengestelde.' Sput rapt niet gratuit. Zijn teksten gaan over reële maatschappelijke problemen, fenomenen, normen en waarden. 'Ik maak liefst songs met een meerwaarde. Ik wil iets vertellen. Ja, ik heb een, boodschap. En dat valt natuurlijk mooi samen met de muziek die we spelen,reggae.'