Fantan Mojah, Perfect en Zareb in Gent (en niet The Gladiators en Ziggi in Geel)

Er bestaat een muziekgenre dat nu al jaren aan iedere vorm van marketing en mediatisering ontsnapt. Een subcultuur die zelden of nooit in de schijnwerpers komt. Een wereld van deejays en sound systems die nog altijd vinylsingles draaien, ook in België. Reggae is nooit zo populair geweest als nu maar gedijt als vanouds het best ondergronds, op plaatsen waar de bassen nog mogen dreunen en er nog geen rookverbod is.

Gemiddeld één keer per maand blaast de reggae community (of massive, zoals ze zichzelf graag noemt) verzamelen voor een concert. Terwijl je vroeger vaak jaren moest wachten voor een Jamaicaanse artiest in Europa geraakte, vinden jonge zangers en groepen nu steeds sneller de weg naar onze podia. Zeker als ze hun platen hier uitbrengen en soms zelfs opnemen. In de Gentse Minnemeers (prima clubzaal!) stond zaterdag een Oostenrijke backing band op het podium (House of Riddim), met een Jamaicaanse zanger (Fantan Mojah) die dankzij een Duitse sound system (Pow Pow) in contact is gekomen met een Franse producer (Frenchie). Fantan Mojah is ook behoorlijk populair in zijn thuisland maar lonkt wel nadrukkelijk naar de Europese markt.

Niet dat die markt veel voorstelt. Jean-Marie Brassine van Munich Records, de enige serieuze verdeler van reggaemuziek (en andere nichegenres) schat dat van het nieuwe album van Fantan Mojah in de Benelux ongeveer 300 exemplaren verkocht zijn. Ook in de reggae vormen live optredens zo stilaan de belangrijkste bron van inkomsten.

Fantan weet wel precies wat het Europese publiek van hem verwacht. Zijn muziek houdt het midden tussen melodieuze roots en hakkende ragga beats. Hij preekt geen homohaat maar universele liefde. Hardcore Jamaicaanse dancehall is altijd al een stuk rauwer geweest dan de reggae die in Europa de voorkeur geniet. En dus ook minder goed verkoopbaar. Dat heeft deze zanger goed begrepen.

En zo komt het dat de oude rootsartiesten op het podium stilaan de baan moeten ruimen voor nieuwe rasta's en rude boys. Ook wij hebben het jaarlijkse verjaardagsfeest van Bob Marley in Geel (hij zou vorig vrijdag 64 geworden zijn) voor het eerst aan ons laten voorbijgaan. Op de affiche stonden The Gladiators, zo oud dat de zoon van de zanger het heeft overgenomen, en Ziggi, een Antilliaanse zanger. Dan gingen wij liever kijken naar het jonge Jamaicaanse geweld van Fantan Mojah en de minstens even aanstekelijke Perfect, die als verrassingsact Zareb a.k.a. Mr Flash hadden meegebracht, nog zo'n zanger die met de hulp van een paar Europese vrienden hier meer bekendheid geniet dan op het thuisfront.

Dat we voor deze show naar Gent moesten, heeft overigens alles te maken met de verhuis van Eric Smout, vroeger mede-uitbater en programmator van Petrol in Antwerpen, nu verbonden aan Democrazy. Smout kan in Gent beschikken over drie zalen (Vooruit, Democrazy en Minnemeers) en is van plan om ook hier een vijftal reggaeshows per jaar te organiseren. Waarmee de scène zich nog maar eens lijkt te verschuiven. In de jaren '80 was Hof ter Lo de enige echte reggaetempel, in de jaren '90 moesten de fans vaak naar Brussel (AB, VK), en de laatste jaren leek Petrol een monopolie te hebben op live reggae. Gelukkig heersen wel overal dezelfde positive vibrations, om het dan toch maar te zeggen met de woorden van Bob Marley. Die uiteindelijk altijd de enige echte koning van de reggae zal blijven. Gelukkige verjaardag, daarboven in de hemel.

Reggae in België: ieder weekend overal feest

Eén blik op de agenda van Reggae.be zegt genoeg: je kunt tegenwoordig wel ieder weekend ergens naar een reggae party of -concert. Net als in de dance zijn er tientallen deejays en sound systems die zich bekwamen in specifieke mix- en geluidstechnieken. Ze draaien meestal nog vinylsingles en de beste crews hebben ook de beste MC's bij, geen echte rappers of toasters maar echte ceremoniemeesters die het publiek wijzen op de exclusiviteit van de gedraaide plaatjes, vaak unieke, uitsluitend voor hen opgenomen dub plates. Door de digitalisering van de muziek en de verspreiding van het internet heeft die vroeger typisch Jamaicaanse traditie nu een wereldwijde dimensie gekregen. En de strafste dub plates van het moment worden gemaakt voor het Antwerpse sound system Civalizee. De fantastische MC Budha en zijn crew hebben in november vorig jaar in Keulen de Europese sound clash gewonnen, waarbij de deejays elkaar de loef afsteken met de meest exclusieve schijfjes, en mogen zich sindsdien Europees kampioen noemen. Een hele schare volgelingen bezoekt trouw de feestjes van Civalizee in het Antwerpse en nu in toenemende mate ook in de rest van het land en over de grenzen. Reggae in België leeft.

Nog een woordje over de sounds in Gent: Skyfire leek ons licht misplaatst in deze setting, met hun overwegend UK dub style, en de Gentse Pirates Crew kreeg de technische problemen op de after party (in het zaaltje boven) maar moeizaam opgelost. Wel een goeie selectie voor de rest, maar wij misten wel een degelijke MC. Eens clashen met Civalizee misschien? Antwerpen-Gent: dat lijkt ons wel wat.