Alweer een nieuw drugsplan...

De tijden zijn nu echt wel veranderd. Terwijl de Nederlandse minister van justitie al rappend (?) in het geweer komt tegen wiet, wil de partij van zijn Belgische collega de hele handel legaliseren. Laurette Onckelinx stond een beetje beduusd te kijken toen ze daar in de kamer op aangesproken werd. Hadden de regeringspartijen, waaronder haar eigen PS (de Franstalige socialisten), niet afgesproken om de drugwet voorlopig niet meer te veranderen? Heeft ze niet zelf onlangs nog een omzendbrief laten rondsturen om duidelijkheid te verschaffen over wat mag en niet mag? Van alle Vlaamse partijen heeft alleen Spirit het opgenomen voor Elio Di Rupo, tegelijk voorzitter van de PS en eerste minister van Wallonië. (Zou dat in Nederland kunnen?) Hij was het die in februari uitpakte met een nieuw drugsplan, een "verbeterd Hollands model" zoals hij het zelf noemde.

Het plan is een reactie op de uitspraak van het Arbitragehof dat het drugbeleid van de regering in 2004 al tackelde. "Persoonlijk gebruik", "problematisch gebruik" en "openbare overlast" waren al te vage begrippen, oordeelde de rechter, en een toegelaten hoeveelheid moest niet in een ministeriële richtlijn staan (uitgevaardigd als aanvulling op de nieuwe wet – de beruchte drie gram) maar in de wet. Na het verdict zag minister Onckelinx zich gedwongen om een nieuwe richtlijn op te stellen. Alweer een nieuwe richtlijn, want in afwachting had de regering teruggegrepen naar de rondzendbrief van de christendemocratische minister van justitie Tony Van Parys in 1998, die de "de laagste prioriteit" vooropstelde voor "meerderjarige druggebruikers die geen overlast veroorzaken". Kunt u nog volgen?

Onkelinx had al laten weten dat haar richtlijn (januari 2005) een "tijdelijke en niet-ideale oplossing" was in afwachting van een nieuwe drugwet waar de kabinetten van justitie en volksgezondheid samen aan zouden gaan werken. Maar dat ging de PS blijkbaar niet snel genoeg, en dus is er nu het plan Di Rupo, of beter: Giet en Mayeur, want zij zullen het wetsvoorstel indienen. De tekst draait rond het begrip "onweerlegbaar vermoeden", weer zo'n typisch Belgische term om toch buiten de lijntjes te kunnen kleuren (in dit geval van de internationale verdragen). Als je wordt opgepakt met minder dan 5 gram bestaat er een onweerlegbaar vermoeden dat het voor eigen gebruik is en kan je niet vervolgd worden. Als je ouder bent dan 16, want de PS wil ook de leeftijdsgrens verlagen.

Voor de productie, distributie en verkoop van cannabis wijst de partij naar Nederland: "het systeem van de coffeeshops maar dan zonder de overlast van drugtoeristen". Uiteraard zullen we platgebombardeerd worden met informatie over de "gevaren" van blowen en moet er een "Fonds voor de strijd tegen verslavingen" opgericht worden, want preventie en hulpverlening zijn even belangrijk als legalisering. En het conservatieve deel van de bevolking wil ook wat natuurlijk.

Hoe vaak heb ik op deze plaats nu al zo'n nieuw drugsplan voorgesteld? Hoe lang nog zullen de politici ons aan het lijntje houden, telkens weer nieuwe hoop geven en die dan harteloos de grond inboren? In België komt daar dan nog het verschil tussen Walen en Vlamingen bovenop. De CD&V (christendemocraten), de VLD (liberalen), de NV.A (Vlaamsgezind) en de SP.A (socialisten) hebben geen zin in een nieuw debat. Gerolf Annemans van het Vlaams Belang (rechts) zegt dat de PS België zal moeten splitsen voor het wetsvoorstel ooit wordt aangenomen. Groen! pleit voor een herstel van de vorige wet (die de partij zelf mee onderhandeld en goedgekeurd heeft), ondanks de vage en halfslachtige bepalingen. In Vlaanderen komt er de eerste jaren geen meerderheid voor een legalisering, zoveel is nu al duidelijk.

Tenzij het kleine Spirit plots een rol van betekenis zou kunnen spelen. De partij van de populaire Vlaamse minister van cultuur Bert Anciaux vindt dat cannabis eindelijk maar eens uit de strafwet gehaald moet worden en stelt voor om de wiet te verkopen via de apothekers. Ik kom zelf haast nooit bij de apotheker maar er zit er hier toevallig wel eentje om de hoek, dus voor mij geen probleem. Maar ik vrees dat de Vlaamse goegemeente weer rare ogen heeft getrokken toen dit berichtje in de krant stond. Zijn die van Spirit nu helemaal zot geworden? Ik heb altijd geweten dat die voorzitter drugs pakt. Die geschifte bril al eens goed bekeken? Enfin, het voorstel zou iets ernstiger genomen zijn als het uit een andere hoek zou komen, of van een gevestigde politicus. Niks tegen de voorzitter van Spirit, Geert Lambert, maar hij staat te preken in de woestijn. Zelfs de groenen zijn in geen velden of wegen te bekennen. Verhuizen naar Wallonië dan maar? De meeste blowers hoor je niet klagen en door het overal om zich heen grijpende rookverbod, ook in de concertzalen, zit je toch steeds vaker thuis te chillen. Daar komen ze je alleszins niet lastig vallen. Het enige probleem is de bevoorrading. Nu de prijzen in Holland de pan uitswingen en er steeds meer Belgowiet op de markt komt, worden ook hier steeds meer plantages ontmanteld. In Nederland lijkt de strijd tegen de homegrowers stilaan vruchten af te werpen, dus dat beleid zal hier wel overgenomen worden. De enige tegenstem die wij voorlopig horen, is die van burgemeester Leers van Maastricht. Hij zoekt medestanders voor zijn revolutionaire, grensoverschrijdende coffeeshopplan maar hoe zou dat ooit verwezenlijkt kunnen worden als de Belgische en de Nederlandse wetgeving niet gelijk lopen? Zal er dan aan elke coffeeshop in het grensgebied niet gewoon een vliegende Belgische brigade klaarstaan om de klanten op te vangen? Of komt er een soort amnestie van enkele kilometers, dat je toch nog langs een andere weg kan ontsnappen en alleen rekening hoeft te houden met de routinecontroles?

Nog een plan, hoe correct en waardevol ook, dat de komende jaren geen kans maakt. Daar hoef je dus blijkbaar geen Belg voor te zijn.

Het Vlaams Platform Tegen Drugs en de Alliantie van Antwerpse Senioren heeft eind vorig jaar klacht ingediend bij de Vlaamse Kijk- en Luisterraad voor Radio en Televisie omdat er in de populaire soap Thuis een joint was gerookt (om rugpijn te verhelpen!). De raad heeft de klacht wel ontvankelijk verklaard maar ook ongegrond: "Er wordt niet concreet aangetoond hoe de uitzending de lichamelijke, geestelijke of zedelijke ontwikkeling van de minderjarige aantast." Maar de boodschap werd wel eenzijdig en ongenuanceerd gebracht, oordeelde de raad verder nog.

In tegenstelling tot de verheffende sociale en filosofische beschouwingen in de rest van de soap waarschijnlijk.