Sergio Mendes: "Ooit dacht ik dat ik muziek maakte voor de sixties, nu besef ik dat mijn liedjes stilaan tijdloos worden."

Pas als je de liedjes van Sergio Mendes terughoort, besef je hoe belangrijk hij geweest is voor de ontwikkeling van de Braziliaanse muziek. De albums van zijn groep Brasil 66 stonden veertig jaar geleden ook in menige Vlaamse platenkast, lang voor er van reggae, afro of andere wereldmuziek sprake was, naast de even zorgeloze maar wel veel saaiere cocktailplaten van James Last. De titels van de hits van toen heeft niemand onthouden maar twee maten 'Mas Que Nada' volstaan om die zwoele vibraties weer op te roepen.

Tot je de stem hoort van will.i.am, frontman van Black Eyed Peas, en merkt dat de akoestische piano van Mendes gemixt wordt met voorgeprogrammeerde drums. Dit is geen heruitgave van Brasil 66 maar een postmodern popproject, met naast de inbreng van will.i.am, producer en initiatiefnemer, en de rest van Black Eyed Peas ook verrassende bijdragen van Stevie Wonder, Erykah Badu, India.arie, Q-Tip, John Legend, Jill Scott, Stevie Wonder, Mr. Vegas, The Roots en Jurassic 5. Het resultaat is een wonderbaarlijke crossoverplaat die hiphop verzoent met samba en bossanova, en de jaren '50 en '60 met de 21ste eeuw.

Sergio Mendes had nog nooit van Black Eyed Peas gehoord toen will.i.am hem ruim twee jaar geleden benaderde. "Het lot heeft ons bij elkaar gebracht. Eerst nam de platenmaatschappij van Black Eyed Peas contact op. Of will.i.am eens mocht langskomen want hij zou graag een plaat opnemen met mij. Geen probleem, dus op een dag stond will.i.am voor de deur, met onder zijn arm een pak platen van mij. Hij zei dat hij een grote fan was en dat mijn muziek zijn leven had veranderd toen hij zestien was. Ik vond dat echt verbazingwekkend, ook al kende ik Black Eyed Peas helemaal niet. Het was nog voor hun internationale doorbraak. Toen ik aan will vroeg of hij echt een plaat met mij wilde maken, reageerde hij: "Dat is altijd mijn grote droom geweest!"

Hebt u die oude platen zelf nog in huis?
Mendes: "Nee. Het is een schande, ik weet het. Maar ik heb natuurlijk wel alle heruitgaven op CD."

Had u destijds verwacht dat uw muziek zo succesvol zou zijn?
Mendes: "In het geheel niet. Toen 'Mas Que Nada' over de hele wereld een instant hit werd, was ik behoorlijk verrast. Maar ik moet toegeven dat de song vandaag, veertig jaar later, nog altijd even fris klinkt. Ik speel hem ook telkens weer met veel plezier, ik ben het nummer zelf nog niet beu. En ik weet dat de nieuwe versie een nieuwe generatie zal aanspreken. Ooit dacht ik dat ik muziek maakte voor de sixties, nu besef ik dat mijn liedjes stilaan tijdloos worden. Vandaar ook de titel van de plaat."

Wat maakt Braziliaanse muziek zo bijzonder, dat de platen wereldwijd aanslaan?
Mendes: "Omdat wij heel romantische, sensuele muziek maken. Je kunt erop dansen, je kunt erbij wegdromen, je kunt ermee feesten... Heerlijk! En alle steden en streken hebben hun eigen genre. Ik ken nogal wat van Braziliaanse muziek maar zelfs ik kan al die verschillende ritmes niet uit elkaar houden."

will.i.am noemt samba en bossanova even urban als hiphop.
Mendes: "Natuurlijk. De Braziliaanse muziek wordt ook geboren op straat. Wij vieren carnaval op straat. Maar de fundamentele overeenkomst situeert zich op een ander terrein. Wij maken allemaal muziek met Afrikaanse wortels. Samba, jazz, hiphop: we stammen af van de slaven. Zij hebben de oorspronkelijke ritmes meegebracht naar het Amerikaanse continent. De ritmes zijn zo verschillend omdat ook de bevolkingsgroepen verschillend waren. Ze hadden hun eigen muzikale tradities en die zijn door de jaren heen gecultiveerd en getransformeerd tot salsa, jazz, blues, noem maar op."

Hebt u al gehoord van Zuco 103 of Arsenal, twee groepen van bij ons die Braziliaanse invloeden in hun muziek verwerken?
Mendes: "Nee, sorry."

Welke artiest heeft op u de meeste indruk gemaakt bij het maken van deze plaat?
Mendes: "Ik zou zeggen mijn eigen vrouw die meezingt in het koortje, maar dat is niet objectief. Ach, ik vond alle gasten geweldig maar de bijdrage van Stevie Wonder had voor mij wel een bijzondere betekenis. Ik had hem vroeger al een paar keer ontmoet en toevallig zat hij te werken in de studio waar wij deze plaat aan het opnemen waren. Hij hoorde 'Berimbau/Consolacao', was er meteen weg van en wilde ook graag meewerken. De volgende dag is hij langsgekomen met zijn mondharmonica en heeft een prachtige partij ingespeeld."

Justin Timberlake doet het prima, samen met Black Eyed Peas, in 'Loose ends' maar is voor de rest wel een beetje de vreemde eend in de bijt.
Mendes: "Een uitstekende zanger, Justin. Hij kwam naar de studio, hoorde het nummer en verzon terplekke een zanglijn. Zo zijn alle tracks tot stand gekomen, heel organisch eigenlijk. Het is geen knip- en plakwerk geworden. will.i.am en ik hebben er samen met de gastartiesten heel intens aan gewerkt maar de melodie had altijd voorrang."

Hoe was het om met ProTools te werken, het professionele muziekcomputerprogramma dat will.i.am als producer gebruikte?
Mendes: "Mijn laatste plaat dateert van midden jaren '90 en toen bestond ProTools nog niet. Heel fascinerend. Hoogstaande kwaliteit, heel snel, makkelijk te transporteren en te transfereren: ProTools is echt een nieuw, wonderbaarlijk instrument ("tool"). Ik vind het een voorrecht dat ik het op mijn leeftijd nog mag leren kennen. Niet dat ik er zelf nog mee ga werken maar toen ik will ermee zag werken, was ik zwaar onder de indruk."

Zullen we dit project ooit live op een podium zien?
Mendes: "Niet met deze artiesten waarschijnlijk, behalve dan will.i.am misschien. Ik zal vanaf nu wel een rapper op het podium hebben en uiteindelijk gaat het om nummers die ik toch altijd speel. Maar het volledige project zal hooguit eenmalig live uitgevoerd worden, voor een DVD of zo. Het zou anders wel een mooie setlist zijn."