Various Artists - Studio One Story (Soul Jazz Records/Munich)

Say no more, denken de echte fans, de mensen die al langer weten dat een reggaecollectie valt of staat met de kwaliteit van het Studio One-aandeel. Zij lopen nu al naar de platenwinkel, of surfen naar www.souljazzrecords.co.uk. Nog niet overtuigd? Dan bent u wellicht geen échte fan. De eerste vraag is of u dan u wel genoeg Jamaican patois begrijpt om het urenlange verhaal goed te volgen. Coxsone Dodd zelf is gelukkig nog vrij goed verstaanbaar, maar zelfs ik heb moeite om de oude King Stitt te verstaan (hoewel dat natuurlijk ook aan die vervaarlijk wegwaaierende tanden kan liggen, verloren gelopen, zo lijkt het wel, in die enorme breedsmoel van Stitt), of Jackie Mittoo.

Een oud interviewtje overigens, met die laatste. Jackie Mittoo is al meer dan tien jaar dood, maar hij kon en mocht natuurlijk niet ontbreken in dit prachtige verhaal. Alle andere gesprekken zijn recent opgenomen, vaak in de oude Studio One aan Brentford Road zelfs, of op straat, in het kielzog van Coxsone, die herinneringen ophaalt aan de gouden jaren van zijn studio en sound system. Boeiende, verhelderende gesprekken zijn het, over alles wat er reilde en zeilde bij Studio One. Dennis Alcapone passeert de revue, Ken Boothe, Horace Andy, Lone Ranger, Alton Ellis, Sugar Minott, Dizzy Moore en The Ethiopian. Maar de interessantste tussenkomsten staan op naam van gitarist Eric 'Rickenbacker' Frater en engineer Sylvan Morris. Ik denk dat we nu wel definitief kunnen stellen dat de reggae is 'uitgevonden' in Studio One, met behulp van een nieuwe machine nog wel, de Sound Dimension. Met dat toestel kon je een speciaal effect op de gitaar zetten, die daardoor plots klonk als een hakbijltje. Morris verklaart ook hoe de dub ("...make a sound sound different...") ontstaan is op nadrukkelijke vraag van de sound men.

Maar je moet dus wel een beetje thuis in de Jamaicaanse way of talking. De tweede vraag is of u prijs stelt op flashy effecten en designs. Dit is de waarschijnlijk de meest primitieve DVD die deze eeuw al op de markt is gekomen, even statisch en rechtlijnig geregisseerd en gemonteerd als het verhaal, en ik kan me voorstellen dat sommige mensen dit een saai en zelfs slaapverwekkend spektakel vinden. Maar op een bepaalde manier past die sobere stijl wel perfect bij de vibes van Studio One, bij de hoezen van toen, en bij de teksten, en bij de creation en the I-ration van Jamaica. En als je er dan, na bijna drie uur (voor de zappers opgedeeld in verschillende periodes), nog niet genoeg van hebt, kan je ook nog de extra's bekijken. Interviews met (opnieuw maar nog altijd even boeiend) Alton Ellis, die zijn bewondering uit voor The Beatles en Mario Lanza, met de Dodd Family (vrouw, zoon en dochter), King Stitt en anderen, plus een stukje Early Days, geen filmmateriaal maar wel de vroegste muzikale herinneringen van Coxsone Dodd, zijn eigen roots uit de jaren '40 en '50 van de vorige eeuw.

'Studio One Story' is als een geschenk uit de hemel, een ode aan het hart van ska, rocksteady en reggae, en bij uitbreiding dus ook van dancehall en wellicht van alles wat nog moet komen in Jamaica. Als u het van niemand cadeau krijgt, koop dit kleinood dan zelf. Studio One style & fashion, right around the world, today's sound today!