Het geheime recept van Sean Paul

'Get Busy' en 'Like Glue', de actuele hits van Sean Paul, staan heel ver van de rootsreggae die we veelal met Jamaica identificeren. Die heeft op het Caribische eiland al lang de baan moeten ruimen voor digitale dancehall en die is de laatste tijd onmiskenbaar opgeschoven in de richting van hip-hop en r&b. Die op hun beurt zwaar beïnvloed worden door de elektronische trucs en gadgets van de dancehall. Zelfs het nagenoeg onverstaanbare patois van de Jamaicanen is een veelgebruikte gimmick geworden. De Caribische wortels van Busta Rhymes, Wyclef Jean en tal van andere Amerikaanse rappers zijn daar wellicht niet vreemd aan en in de grote Amerikaanse steden bestaat ook al jaren een heel actieve Jamaicaanse underground.

Via die scene vond Sean Paul in 2000 definitief ingang in de States. Hij werd uitgenodigd voor de prestigieuze Hot 97's Summer Jam, waar hij naast Big Daddy Kane, Aaliyah en Snoop Dogg stond. Later zou Sean Paul nog samenwerken met Busta Rhymes, Jay-Z, DMX, The Neptunes, The Roots, Beyoncé en andere coryfeeën van het Amerikaanse r'n'b&hiphopuniversum. Hoewel hij al die tijd trouw bleef aan VP Records, de grootste niet-Jamaicaanse reggaeplatenmaatschappij van de wereld, en aan de Jamaicaanse producers (Richard 'Shams' Browne, Tony Kelly...), zijn de meeste nummers van Sean Paul ritmisch nog amper te onderscheiden van de grote rap- en r&b-hits.

En niet alleen die van hem dus. Shaggy (opgegroeid in Amerika) experimenteert al jaren met commerciële mengvormen van reggae, dancehall en hiphop en ook de oer-Jamaicaanse zanger Wayne Wonder maakt nu zijn opwachting in de hitparade met een nummer dat niemand ooit zou omschrijven als reggae, misschien zelfs niet meer als dancehall. Of is die Diwali-riddim misschien juist de ultieme dancehall? Een beetje jammer toch, dat verlies aan herkenbaarheid en authenticiteit, maar wie zou die arme Jamaicanen het recht ontzeggen om een ster te worden in de States?

Sean Paul wàs geen arme Jamaicaan. Van Portugees-Chinees-Afrikaanse afkomst verpersoonlijkt hij weliswaar perfect de wapenspreuk van Jamaica, Out Of Many One People, maar in tegenstelling tot het gros van zijn collega's groeide hij niet op in de getto's van Kingston. Sean Paul Henriques is een uptown boy, zijn moeder een bekende schilderes, zijn vader een atleet. Zelf maakte hij deel uit van de Jamaicaanse zwem- en waterpoloploegen, studeerde hotelmanagement en werkte als chefkok en bankbediende. Niet bepaald het typische parcours voor een dancehall-ster, die vaak genoodzaakt zijn om iets bij te verdienen in de muziek en voortdurend strijd moeten voeren om te overleven.

Maar Sean Paul had wél talent en dat werd ontdekt door de heren van Third World, één van de weinige reggaebands ooit die erin slaagde om internationaal door te breken en ook uptown boys, die de valstrikken van de muziekbusiness destijds handig wisten te omzeilen. Wat de meeste van hun nochtans even ambitieuze en talentvolle landgenoten niet lukt. Maar die behoren vaak tot de meest donkere van alle Jamaicaanse bevolkingsgroepen en hebben het daardoor op zich al een stuk moeilijker, een fenomeen dat zich ook in de VS voordoet. Colin Powell zou nooit een diepzwarte huidskleur kunnen hebben. Wie is opgegroeid in de getto's, in armoede en uitzichtloosheid, hanteert ook heel andere waarden dan mensen die zich koesteren in relatieve welvaart. Veel artiesten kunnen maar moeilijk afstand doen van de vastomlijnde ideeën waar ze mee zijn opgegroeid, over homo's bijvoorbeeld, of over rastafari. En uiteraard kunnen ze de ganja niet laten. Sean Paul is ook verzot op cannabis, zoals hij al luidkeels liet horen op zijn eerste grote hit 'Gimme The Light', maar hij kent de strenge Amerikaanse wetgeving. Over homo's zal hij net als alle Jamaicanen wel zijn ideeën hebben, maar hij is niet zo dom om daar iets over te zeggen in interviews, wat Shabba Ranks midden jaren '90 zijn carrière gekost heeft. Sean Paul is met andere woorden een cleane, bijna blanke en voor iedereen aanvaardbare artiest, modebewust en helder van hoofd bovendien. Het kon van Bob Marley niet gezegd worden.