Dour 2003: van hels tot hemels

Weinig of geen bekende namen in Dour, tenzij dan voor de fans van de talloze stijlen en stromingen die hier aan het publiek gepresenteerd worden. Zelfs Magnus, na middernacht toch geprogrammeerd als topact in de Popbitch Zone, doet nog maar bij weinig mensen een belletje rinkelen. Tot ze de namen van de twee dj's zien, Tom Barman en CJ Bolland. Ze vonden elkaar al eerder achter het mengpaneel, Barman met een eerder excentrieke selectie, Bolland met de superbe techno die hem groot heeft gemaakt, en zetten onlangs de kroon op die samenwerking met de soundtrack van 'Anyway The Wind Blows'.

Mooie referenties allemaal, maar visueel viel er uiteraard niets te beleven. Beide heren stonden meestal met de rug naar het publiek, driftig plaatjes zoekend. Af en toe danste Barman frenetiek heen en weer en rommelde Bolland wat met zijn effectendoos, een heel doeltreffend instrument om de beats en de vibraties telkens weer een niveau hoger te tillen. Maar eigenlijk moet je dit horen in een club, waar de dj's op een echte troon staan en de dansvloer het centrum van de wereld is. Het blijft ons in elk geval verbazen hoe de mensen zich vergapen aan iemand die gewoon plaatjes oplegt. Zeker als je even daarvoor nog Femi Kuti hebt gezien. De zoon van wijlen Fela Kuti speelde op de Red Frequency Stage alle reggaegroepen moeiteloos naar huis. Zelf één brok energie, boosheid en levenslust dirigeert Femi Kuti een geweldige groep kleurrijk uitgedoste muzikanten, vier blazers, drie percussionisten, drums, bas en gitaar, en drie zangeressen/danseressen. Tegelijk zingt hij zijn rauwe, brutale songs, aanklachten tegen sociale onderdrukking en onrechtvaardigheid, oproepen om aids en discriminatie te stoppen, of neemt hij zelf de saxofoon ter hand. Primitieve ritmes verweven zich met vette funk en soul. Femi Kuti is de beste Afrikaanse act van het moment.

Terwijl het dus eigenlijk reggaedag was op dit podium. Maar Kana ('Ma Plantation') was net iets te glad (hoewel muzikaal en party-gewijs absoluut een topper), Steven Wright net iets te orthodox (hoewel hij ons deed snakken naar nieuwe roots heroes en nog veel meer naar echte roots songs), en Beres Hammond net iets te routineus, alle hits op een rijtje, en dus bijna uitsluitend Studio One. Lekkere blazers (trompet en saxofoon) wel, twee goeie zangeressen, en als guest Ginger, een nieuwe singjay met talent. Max Romeo bracht identiek dezelfde set als vorig jaar. Hij zingt nu al decennia lang dezelfde klassiekers, 'Three Blind Mice', 'Chase The Devil', 'Selassie Forever' (op de Zion Gate-riddim van Horace Andy), 'One Step Forward', een pittige ska-medley, en het wonder is dat hij almaar populairder lijkt te worden. Duizenden jongeren zingen de songs woordelijk mee. 'War Ina Babylon' kon er jammer genoeg niet meer af -­ het tijdsschema moest absoluut gerespecteerd worden - maar het was alweer heel mooi geweest. De grijzende rastaman kwam, zag en overwon opnieuw, samen met de onovertroffen band van gitarist Black Steel, twee blazers en twee zangeressen. Alleen vraag ik me af welke Jamaicanen de festivals volgend jaar nog uit de hoed gaan toveren als ze niet in herhaling willen vallen. Couleur Café, Open Tropen, Dour: overal klonk de reggae from yard dit jaar belegen en déjà-vu. Waar zaten Buju en Beenie? Waarom kwam Sean Paul alleen naar Summer Jam? Kan iemand nu al Wayne Wonder en Elephant Man reserveren voor volgend jaar? En mogen we Feest in het Park feliciteren met Sizzla, ondanks zijn ondermaatse vertoning vorig jaar op Couleur Café op z'n minst een actuele star in Jamaica? En dat de Israel Vibrations, The Gladiators, The Wailers en de Jimyy Cliffen van deze wereld dan maar een paar jaar thuisblijven.